woensdag 5 september 2012

hoe luister je naar jezelf?

In de afgelopen 8 jaar heb ik heel wat cursussen en workshops gedaan waarin het heel gewoon is om niet alleen naast elkaar te schrijven, maar ook om schrijfsels voor te lezen. Dit vraagt van de luisteraar(s) niet alleen aandacht en een open luisterhouding, maar ook om een open hart. Werkelijk horen wat de ander voorleest zonder te vervallen in "Dat heb ik nou ook" of "Weet je, mijn tante..." lijkt makkelijker dan het is. Op internet kwam ik een prachtige omschrijving voor dit fenomeen tegen: het cavia-effect. Maar nog mooier vind ik de omschrijving autobiografisch luisteren. Je luistert en vergelijkt het verhaal met dat wat je zelf heb meegemaakt en reageert vanuit die stroom op de ander. Werkelijk luisteren naar de ander zonder op het verhaal in te gaan met gebeurtenissen uit je eigen leven vraagt om de moed om je eigen verhaal opzij te schuiven, geduld (want het vraagt oefening) en het lef om je mond dicht te houden en niet te reageren ook al voel je van binnen dat je het liefste de ander een dikke knuffel zou willen geven. Maar juist die afstand geeft mij als voorlezer de ruimte om dat wat er in mij gebeurt ook echt zelf te beleven zonder dat ik me af moet vragen hoe het op de ander overkomt en of ik daar dan weer op moet reageren. Ik word als het ware gedragen door de aandacht van de ander dat ik ook werkelijk ik mag zijn en dat mijn emoties ook echt van mij zijn.

Maar wat gebeurt er als ik een tekst voor mezelf voorlees, hardop. Wat doe ik dan eigenlijk? Luister ik naar wat ik werkelijk geschreven heb of gaan de herinneringen aan andere gebeurtenissen met me aan de loop? Let ik op de zinnen die wel of niet lekker lopen? Probeer ik ondertussen te voelen wat de woorden met me doen? Werkelijk met open hart en zonder oordeel naar mijn eigen tekst luisteren is misschien wel moeilijker dan met open hart te luisteren naar het verhaal van een ander. Dat is waarom ik mijn teksten meestal nog een tijdje laat liggen voordat ik ze herlees. Het maakt het voor mij makkelijker om werkelijk te lezen wat er staat en los te komen van alle associaties die er een dag of week later ontstaan.

Geen opmerkingen: